Мектептин приусадебдик участогу: балдар үчүн дени сак тамактануу
2026-жылдын 25-августунда Good Neighbors уюмунун Кыргыз Республикасындагы филиалы «Green Schools for Healthy Nutrition» долбоорунун алкагында Которомо айылындагы К. Чокоев атындагы мектептин базасында «Мектептерде дени сак тамактанууну уюштуруу» деген темада тажрыйба алмашуу боюнча практикалык семинар өткөрдү. Иш-чарага Уч-Терек жана Бель-Алды айылдык аймактарынын мектеп директорлору катышты.
Семинардын башкы максаты — мектеп айланасындагы жер тилкесин натыйжалуу пайдалануу аркылуу мектеп ашканасы үчүн жаңы жашылча-жемиштерди өстүрүү, ошондой эле окуучулардын күнүмдүк рационун пайдалуу ысык тамак менен байытуу мүмкүнчүлүктөрүн катышуучуларга көрсөтүү болду. 🍲🍛
Практикалык кыдыруунун жүрүшүндө К. Чокоев атындагы мектептин жамааты өзүнүн уникалдуу тажрыйбасы менен бөлүштү:
- Өсүмдүктөрдүн ар түрдүүлүгү: жер тилкесинде алма, бадыраң, картошка, кулпунай, ошондой эле лимон менен банан ийгиликтүү өстүрүлүүдө.
- Жогорку түшүмдүүлүк: мектеп бир сезондо эки жолу түшүм алууда.
- Ишенимдүү сактоо: катышуучуларга түшүмдүн жаңылыгын окуу жылы бою сактоого мүмкүндүк берген, өз күчү менен курулган жер төлө (подвал) көрсөтүлдү.
Катышуучулар практикалык деталдарга чоң кызыгуу көрсөтүп, сугат суу, өсүмдүктөрдү өстүрүү, түшүмдү сактоо маселелерин жана бул тажрыйбаны өз мектептерине адаптациялоону талкуулашты. Мындан тышкары, жетекчилер тоолуу аймактардагы негизги көйгөйлөрдү — айыл чарба сезонунун кыскалыгын жана сугат суунун жетишсиздигин белгилеп өтүштү.
Семинар мектеп чарбасы ысык тамак программасын өнүктүрүүнүн жана балдардын ден соолугун чыңдоонун жеткиликтүү же натыйжалуу куралы экенин айкын далилдеди. 💚
Калктын муктаждыктарын комплекстүү баалоонун алкагында Чүй, Ысык-Көл, Ош жана Жалал-Абад облустарындагы Көк-Чу, Болот Мамбетова, Бел-Алды жана Жапалак КӨДдөрүндө (Коомчулукту өнүктүрүү долбоорлору) фокус-топтук талкуулардын (Focus Group Discussions — FGD) сериясы ийгиликтүү өткөрүлдү.
Талкууларга мугалимдер, медицина кызматкерлери, ата-энелер, жаштар, фермерлер, ишкерлер, жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарынын өкүлдөрү, ошондой эле калктын аялуу катмарларынын өкүлдөрү катышты. Фокус-топтор жамааттардагы актуалдуу көйгөйлөрдү ачык талкуулоо, артыкчылыктуу муктаждыктарды аныктоо жана мүмкүн болгон чечимдерди издөө үчүн аянтча болуп берди.
Талкуулардын жүрүшүндө билим берүү, саламаттык сактоо, таза суу жана санитарияга жеткиликтүүлүк, укуктарды коргоо, социалдык колдоо, жумуш менен камсыз кылуу жана калктын киреше булактарын өнүктүрүү маселелери каралды. Өзгөчө көңүл аялуу топтордун көйгөйлөрүнө, негизги кызматтарга жеткиликтүүлүккө, жашоо шарттарын жакшыртууга жана жергиликтүү жамааттардын потенциалын чыңдоого бурулду.
Фокус-топтук талкуулар сапаттуу маалыматтарды чогултууга жана калктын муктаждыктарды баалоо процессине активдүү катышуусун камсыз кылууга мүмкүнчүлүк берди. Алынган жыйынтыктар келечектеги пландаштыруу иштеринде жана коомчулуктун реалдуу муктаждыктарына багытталган практикалык программаларды жана демилгелерди иштеп чыгууда колдонулат.
Ош шаарындагы №48 Керме-Тоо орто мектебинде жана М. Мырзаев атындагы №45 орто жалпы билим берүү мектебинде жогорку класстын окуучулары арасында экологиялык дебаттар (Eco-Debate) ийгиликтүү өткөрүлдү.
Көпчүлүк окуучулар үчүн бул дебаттарга биринчи жолу катышуу тажрыйбасы болгонуна карабастан, алар башынан эле чоң кызыгуу, активдүүлүк жана экологиялык актуалдуу маселелерди талкуулоого болгон чыныгы катышуусун көрсөтүштү. Иш-чаранын жүрүшүндө катышуучулар өз ойлорун жүйөлүү билдирүүгө, каршы тарапты угууга, командада иштөөгө жана биргелешип чечим табууга үйрөнүштү.
Эко-дебаттар коом алдында сүйлөө, сынчыл ой-жүгүртүү, лидерлик жана командада иштөө көндүмдөрүн өнүктүрүү үчүн маанилүү аянтча болду.
Мындай демилгелер жаштарды мындан ары өнүгүүгө жана жаңы дебаттык турнирлерге активдүү катышууга шыктандырып, жарандык активдүү позицияны калыптандырат деген үмүттөбүз.
Жалал-Абад облусунун Токтогул районуна караштуу Абды-Суеркулов айыл аймагындагы №21 Ы. Алымбеков атындагы орто мектебинин окуу-тарбия иштери боюнча директордун орун басары — Кадыралиева Элнура Сакабековна — өзүнүн жогорку жетишкендиктери, кесипкөйлүгү жана педагогикалык ишмердүүлүккө болгон берилгендиги менен кесиптештерине дем берип келет.
2026-жылдын жыйынтыгы менен ал «Жылдын мыкты мугалими» ардактуу наамына татыктуу болуп, ошондой эле «Улут сыймыгы» төш белгиси менен сыйланды.
Өзгөчө сыймык жараткан жетишкендиктеринин бири — 2026-жылдын 7-майында республикалык деңгээлде өткөн «Лидер мугалим» сынагына катышып, 651 мугалимдин арасынан мыкты жыйынтык көрсөтүп, Сингапурга билим берүү багытындагы жолдомону жеңип алышы болду.
Белгилей кетсек, Элнура Сакабековна Жалал-Абад облусунун Токтогул районундагы Бел-Алдыдагы Коомчулукту өнүктүрүү долбоорлорунун ишмердүүлүгүнө активдүү катышып, билим берүүнү өнүктүрүүгө, жергиликтүү коомчулуктун демилгелерин колдоого жана жаш муунду тарбиялоого зор салым кошуп келет.
Кадыралиева Элнура Сакабековнаны жетишкен ийгиликтери жана татыктуу сыйлыктары менен чын жүрөктөн куттуктайбыз! Бекем ден соолук, жаңы ийгиликтерди жана билим берүү тармагында мындан аркы чоң жетишкендиктерди каалайбыз!